Dr. Džemal Najetović                                                                                        radikalizam

PISjournalPrvi pisac koji je upotrijebio riječ terorizam je francuski benediktanac iz XIV stoljeća Bercharius. On je to učinio u prijevodu Historije Rima ,autora Livia Tita, na francuski jezik.Za vrijeme jakobinske diktature u francuskoj buržoaskoj revoluciji (1789-1794),terorizam je bio usko povezan sa idealima demokratije (masovno su ubijani „državni neprijatelji“).

Teroristički režim je bio organizirano sredstvo u borbi za stvaranje novog društva.Za Robespierra teror je bio pravda.No i on je na vlastitoj koži osjetio tu pravdu (giljotinu).Od tada terorizam postaje pojam koji je povezan s kriminalnim radnjama.
Prva međunarodna osuda terorizma izvršena je u Ligi naroda koja je 1937. godine dobila na ratifikaciju „Ženevsku konvenciju za suzbijanje i zaštitu od terorizma.“Ovu konvenciju je na kraju ratifikovala samo Indija.

Na Generalnoj skupštini Interpola u Kyotu 1967. godine.kao i 1968. godine u Teheranu,odlučeno je da Interpol preuzme gonjenje u svih slučajeva težih terorističkih akata,a posebno kada je u pitanju otmica aviona.
Generalna skupština UN-a je 09.12.1985. godine jednoglasno prihvatila rezoluciju kojom se svi akti terorizma osuđuju kao kriminal.Katoličke i muslimanske vjerske vođe poručile su 07.08.2008. godine iz Vatikana da će se zajedno boriti protiv nasilja i terorizma,posebno kada su počinjeni u ime Boga.

Termine terorizam i radikalizam smo čuli nebrojeno puta ,pogotovo nakon 11. septembra.Najviše se govori o tzv.islamskom terorizmu i radikalizmu,ali bi trebali biti objektivni i sagledati i ostale radikalne i terorističke pokrete ,koji svoje pripadnike imaju i u drugim vjerama i državama.Tendenciozno je i nekorektno terorizam vezati za bilo koju religiju,jer religije ne zagovaraju mržnju i nasilje.Oni propagandisti koji to čine,posebno prema Islamu,proizvode islamofobiju jer,pri tome,namjerno zanemaruju činjenicu da terorista ima i među kršćanima,militantnim židovima,itd.

Pri tome,posebno treba obratiti pažnju na radikalne i terorističke pokrete koji djeluju na području SAD-a,a čiji je osnovni cilj svrgavanje savezne vlasti.Poznat je slučaj Tomothy McVeigha,bombaša iz Oklahome,koji je sa 7 t eksploziva usmrtio 168 osoba koje su radile i boravile u zgradi Savezne vlasti.On je jedan od najekstremnijih slučajeva militarista koji se ne slažu sa radom saveznih institucija i multietničkim društvenim uređenjem.Pozadina podmetanja bombe u federalnu zgradu u Oklahoma City-u 19.04.1995. godine je navodna bitka za spas kršćanstva,jer su ovaj teroristički akt izvršila lica povezana sa paravojskama Pokreta za kršćanski identitet (Christian Identity Movement).Prvoosumnjičeni za podmetanje bombi Tomothy McVeigh prethodno je proučio knjigu Williama Piercea Turnerovi dnevnici koja sadrži priču o etno-religijskoj zavjeri protiv arijevskih kršćana,rat paravojski za spas njihovog kršćanskog identiteta,podmetanje bombi u federalne zgrade i vješanje žena koje krše čistotu vlastite rase udajom za Jevreje ili crnce.

Također,još jedan od poznatih slučajeva je „Waco slučaj“,koji se dogodio 1993. godine.Radi se o radikalnim vjernicima koji su pripadali jednoj protestantskoj sekti (Branch Davidian Seventh Day Adventists),koje je predvodio David Koresh.Tragični bilans njihove opsade od strane FBI,koja je trajala 51 dan su 74 poginula,od čega 20-oro djece.Vjerski radikalizam je ove ljude odveo u smrt,iako se može reći da je i FBI u ovom slučaju počinio određene greške .

Na evropskom tlu ,kao primjer možemo posmatrati terorističku organizaciju ETA,koja se bori za nezavisnost Baskije od Španije.Brojni su njihovi napadi na civilne ciljeve,koji su za posljedicu imali mnogobrojne mrtve i povrijeđene.Sigurno je da je vrlo teško zaustaviti ovakve pokrete,pogotovo ako su oni prihvaćeni od određenog broja građana.

Narodna skupština Republike Srbije je 2004. godine izglasala zakon kojim je izjednačila prava pripadnika četničkih i partizanskih jedinica.Srpska liberalna stranka,nekoliko udruženja i pojedinaca,među kojima i unuk Dragoljuba Draže Mihajlovića,pokrenuli su proceduru za poništenje presude iz 1946. godine,na osnovu koje je četnički vođa osuđen na smrt i strijeljan.Viši sud Srbije u Beogradu je 23.03.2012. godine donio odluku da se razmatranje tog predmeta odgađa za drugi termin-poslije općih izbora.

Kada govorimo o BiH i o radikalnim i terorističkim pojavama,nažalost,moramo konstatovati da je BiH izuzetak u pogledu zakonske regulative,jer je u ovoj državi dozvoljeno negiranje holokausta i genocida,dozvoljen je rad pokreta i organizacija koja baštine fašističku i zločinačku tradiciju i koje otvoreno pozivaju svoje članove na rasnu i etničku mržnju,npr. Ravnogorski četnički pokret.Porast radikalizma u BiH se i mogao očekivati,jer nije došlo do istinskog odustajanja od ratnih politika,ali ni do pravovremenog privođenja pravdi i kažnjavanju velikog broja ratnih zločinaca.

Oni se i danas,pogotovo u srpskom narodu,smatraju ratnim herojima baš zbog toga što i dalje žive pod svojevrsnom ratnom presijom i ubjeđenjima da se u BiH nije dogodio genocid nad Bošnjacima.Puno je onih koji su doveli do takvog stanja ,ali je jedan od osnovnih problema što međunarodna zajednica za faktore u pregovorima o budućnosti BiH za sagovornike uzima one koji su tokom rata i poslije bili na usluzi osuđenim i neosuđenim ratnim zločincima,onima koji su bili članovi raznoraznih tijela u raznim paradržavnim tvorevinama.

Radikalizam i ektremizam su jedna od velikih prijetnji miru i sigurnosti u svijetu.Ozbiljan pristup rješavanju ovog problema zahtijeva sagledavanje svih slučajeva,gdje god se oni dogodili.To se odnosi i na dogoađaj u Sloveniji (Maribor),članici EU ,kada je,početkom 2012. godine,na utakmici između rukometnih klubova iz Gračanice i Maribora,grupa ekstremnih i radikalnih mladića uzvikivala:“Nož,žica,Srebrenica.“

Terorizam-realnost sadašnjice
Svijest o postojanju terorizma danas nikome nije novina,onome ko bar malo prati zbivanja u svijetu.Gotovo da nema dana bez vijesti o nekoj terorističkoj akciji.Fenomen terorizma danas,tako pristuan,oduvijek je bio tijesno povezan sa pojmom sile koja je,opet,neraskidivo povezana sa politikom,pa se može reći da je terorizam star koliko i politika.Treba istaknuti da je bavljenje tom retrogradnom društvenom pojavom veoma složeno,prije svega,zbog niza oblika u koja se savremeni terorizam ispoljava.

Terorizam je višeslojna pojava koja,ako se želi sagledati u cjelini,podrazumijeva interdisciplinarni pristup i uporedno istraživanjeiz više oblasti.Uzroci otežanosti bavljenja tom pojavom su u tome što postoji čitav niz različitih subjektivnih i objektivnih činilaca koji usporavaju rješavanje složene problematike terorizma.

Najčešći objektivni činioci su društveni odnosi i sukobi interesa,te nepotpuno pravno regulisanje te pojave,dok subjektivni činioci proizlaze iz politički motiviranog ponašanja država na međunarodnom planu koje često,zarad vlastitih interesa,izbjegavaju i krše međunarodne obaveze čije sprovođenje treba doprinijeti suzbijanju terorizma.No,uprkos svim tim problemima,jedno je sigurno-avet terorizma kruži svijetom.Danas je on internacionalizovaniji,specijalizovaniji i krvaviji nego ikada ranije.

radikalizam radikalizam radikalizam radikalizam radikalizam

Preuzeto iz knjige Međunarodni odnosi

OSTAVITI ODGOVOR

Molimo unesite komentar!
Ovdje unesite svoje ime