PISjournal – Suočen s masivnom i okupacijskom invazijom izraelskog režima, libanski Hezbollah uveo je opipljivu promjenu u svojoj operativnoj doktrini.
Dok je ranije glavni fokus bio na raketnim napadima duboko unutar okupiranih teritorija, sada postoje dokazi da se Hezbollah ponovo vraća strategiji gerilskog ratovanja – modelu borbe protiv invazionih snaga koji je činio okosnicu vojne strategije pokreta otpora tokom 33-dnevnog rata 2006. godine u južnom Libanu.
Ovu promjenu strategije posljednjih dana potvrdili su izraelski mediji, a sada se postavlja pitanje: šta ova promjena pristupa znači i zašto Hezbollah prelazi na ovu strategiju u ovoj fazi sukoba?
Razlozi i znakovi povratka gerilskom ratovanju
Ponovno prihvatanje gerilskog ratovanja nije povlačenje, već pametna taktička promjena kako bi se odgovorilo na tehnološku nadmoć neprijatelja. Hezbollah je, kao organizovana militantna grupa, jedna od najvještijih gerilskih organizacija na svijetu, s ogromnim iskustvom u korištenju gerilskih i partizanskih taktika ratovanja. Zapravo, upravo je ovaj oblik ratovanja glavna prednost i snaga ovog pokreta otpora. Evo šest razloga zbog kojih se vratio ovom modelu borbe protiv okupacionih snaga.
1. Povećanje manevarskih sposobnosti i operativne pokretljivosti
Gerilsko ratovanje omogućava Hezbollahu da nadmudri neprijatelja na bojnom polju, pokrećući operacije s jednog ili više frontova, brzo napadajući i povlačeći se prije nego što izraelska vojska može reagovati ili organizovati efikasnu odbranu.
Ovaj pristup pokazuje se posebno efikasnim s obzirom na potpunu zračnu nadmoć režima i stalno prisustvo neprijateljskih izviđačkih dronova iznad zone borbi. On omogućava borcima otpora da izbjegnu zračni nadzor i zadaju udarce na pravom mjestu i u pravo vrijeme.
Pretvaranjem terena južnog Libana i pograničnih sela u glavno poprište rata, elitne snage Radwan, prekaljene u borbi i podržane lokalnim stanovništvom koje poznaje svaki pedalj zemlje, mogu se kretati izuzetnom brzinom i agilnošću.
S tim u vezi, izraelski Kanal 13 priznao je da je Hezbollah, vraćanjem gerilskoj taktici, uspio izvršiti pritisak na izraelsku vojsku, uznemiravati je i iscrpljivati.
2. Fokus na male operacije, zarobljavanje i nanošenje štete
Ulaskom u gerilski rat umjesto teških klasičnih sukoba, Hezbollah se fokusira na male i ciljane operacije usmjerene na zarobljavanje neprijateljskih vojnika i nanošenje štete neprijateljskim snagama. Ovakve operacije nameću ogromne političke i psihološke troškove izraelskoj okupacionoj vojsci.
Jedna od najslabijih tačaka izraelske vojske jesu gubici i zarobljenici, pitanja koja brzo izazivaju podjele i neslaganja unutar kabineta i izraelskog društva. Upečatljiv primjer dogodio se tokom rata 2006. godine, nakon uspješne Hezbollahove operacije unutar okupiranih teritorija u julu te godine. Štaviše, historijsko sjećanje Izraelaca na operaciju Hamasa „Oluja Al-Aksa“ od 7. oktobra 2023. godine i višemjesečno zarobljeništvo velikog broja doseljenika ostaje gorak podsjetnik na razoran poraz. Ukoliko bi Hezbollah ponovio sličan scenario na sjevernom frontu, to bi izgledalo kao povratak strašne noćne more.
Uprkos strogoj vojnoj cenzuri, objavljeni podaci o poginulim i ranjenim vojnicima režima pokazuju da Hezbollahova ratna strategija funkcioniše. Početkom maja, ministarstvo zdravstva režima, bez objavljivanja broja poginulih, saopštilo je da je broj ranjenih na sjevernom frontu dostigao 596, od čega 178 nakon primirja. Međutim, u posljednjem izvještaju vojske te brojke izgledaju znatno drugačije, jer ukupni vojni gubici režima od početka marta sada iznose 20.
3. Psihološki pritisak kroz stvaranje trajne nesigurnosti
Jedan od glavnih ciljeva ove strategije Hezbollaha jeste uništavanje osjećaja sigurnosti izraelske vojske i nametanje snažnog psihološkog pritiska. Raspršene operacije izazivaju stalni strah u kampovima i patrolnim jedinicama, zbog čega neprijateljske snage žive u neprekidnom iščekivanju mogućeg napada. Taj trajni osjećaj nesigurnosti narušava njihove borbene i psihološke sposobnosti te podstiče dezerterstvo.
Izraelski Kanal 13 izvijestio je da je Hezbollahov plan dao rezultate te da njegove snage nastavljaju progoniti vojno osoblje, iscrpljujući njihovu sposobnost za borbu i nanoseći im udarce.
Haaretz je naveo da je vojni izvještaj objavljen nedavno govorio o povećanju broja vojnika koji napuštaju vojnu službu, pri čemu je 80 posto slučajeva povezano s psihološkim problemima.
List je 25. aprila upozorio da je rat ostavio milione Izraelaca suočenih s psihološkim traumama, te da su nakon rata ozbiljni psihološki poremećaji u ovom režimu dostigli alarmantan nivo.
4. Smanjenje oslanjanja na teško naoružanje
Dok je nebo pod kontrolom neprijatelja, prepuno dronova i borbenih aviona, korištenje teškog naoružanja samo olakšava neprijatelju da locira i gađa vaše snage. Povratak gerilskom ratovanju smanjuje potrebu za glomaznom opremom i fokus prebacuje na lako oružje, protivtenkovske rakete i kompaktna, ali smrtonosna sredstva.
U tom kontekstu treba posmatrati impresivne rezultate laganih dronova s optičkim vlaknima, koje je teško pratiti, kao i protivtenkovskih projektila koji su uništavali oklopna vozila čak i uprkos izraelskom sistemu zaštite Trophy na tenkovima i transporterima.
5. Pretvaranje terena u oružje
S obzirom na neravnotežu između Hezbollaha i izraelskog režima u pogledu vojne moći, Hezbollah koristi geografske karakteristike Libana kao oružje. U ovom modelu teren operacija postaje dio odbrambenog sistema kako bi rat bio dugotrajan i iscrpljujući, neutralizujući tehnološku nadmoć neprijatelja.
6. Ćelijska komandna struktura
Jedna od najvažnijih promjena jeste prelazak sa centralizovane komande na izolovane terenske komandne ćelije. U ovoj strukturi svaka operativna jedinica djeluje nezavisno, s punom autonomijom u donošenju odluka. Ovakva decentralizacija ozbiljno otežava neprijateljsko izviđanje, nadzor i preventivne udare, jer uništenje jedne ćelije ne paralizira čitavu mrežu.
Zaključak
Povratak Hezbollaha gerilskom ratovanju pokazuje dubinu njegovog razumijevanja prirode asimetričnog ratovanja. Ova strategija osmišljena je da bojno polje pretvori u smrtonosnu zamku za okupacione snage i da iscrpi njihove vojne i psihološke kapacitete. Drugim riječima, riječ je o putu na kojem se superiorna tehnološka moć pokazuje nemoćnom pred raspršenom inteligencijom i dugotrajnom izdržljivošću.
Ekskluzivno PISjournal
